Logo Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa

Nowe prawo UE w zakresie zdrowia roślin

Od połowy grudnia 2019 r. w krajach Unii Europejskiej będzie obowiązywało nowe prawo w zakresie zdrowia roślin. Zmiana wpłynie na produkcję roślinną i obrót roślinami, produktami roślinnymi i przedmiotami, w tym także nasiennictwo i obrót materiałem siewnym.

Podstawy prawne w tym zakresie zawarte zostały w rozporządzeniu 
PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO i RADY (UE) 2016/2031 z dnia 26 października 2016 r. w sprawie środków ochronnych przeciwko agrofagom roślin oraz w rozporządzeniu PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin. 

 

Pliki do pobrania:

  1. rozporządzenie nr 2016/2031 z dnia 26 października 2016 r. w sprawie środków ochronnych przeciwko agrofagom roślin,
  2. rozporządzenie nr 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin.

 

Obecnie zarówno na poziomie UE jak również w kraju, prowadzone są prace nad przepisami wykonawczymi i delegowanymi do w/w rozporządzeń.

Bieżące zagadnienia będą zamieszczane systematycznie na tej stronie. 

IMPORT DO UE: Towary tymczasowo zakazane, dla których wymagane jest przeprowadzenie oceny ryzyka (PRA)

Na podstawie przepisów Rozporządzania 2016/2031 Komisja Europejska została uprawniona do ustalenia wykazu roślin i produktów roślinnych pochodzących z państw trzecich (tj. nie będących członkami UE), które stwarzają niedopuszczalny poziom zagrożenia agrofagami dla terytorium Unii. Takie rośliny i produkty roślinne są kwalifikowane jako „wysokiego ryzyka”, a ich import jest zakazany do czasu przeprowadzenia oceny zagrożenia (tzw. PRA). Wykaz roślin i produktów wysokiego ryzyka stanowi załącznik I do Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2018/2019 z dnia 18 grudnia 2018 r.
 

Procedura oceny zagrożenia (tzw. PRA) dla roślin i produktów roślinny zakwalifikowanych jako „wysokiego ryzyka" została określona w Rozporządzeniu Wykonawczym Komisji (UE) 2018/2018 z dnia 18 grudnia 2018 r.

Procedura oceny jest inicjowana wyłącznie na wniosek złożony do Komisji przez krajową organizację ochrony roślin państwa trzeciego zainteresowanego eksportem danego asortymentu do UE. Ocenę przeprowadza Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA).

IMPORT DO UE: Wykaz owoców niewymagających zaopatrzenia w świadectwo fitosanitarne

Przepisy Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2018/2019 z dnia 18 grudnia 2018 r. pozwalają Komisji Europejskiej na określenie roślin, dla których nie jest wymagane świadectwo fitosanitarne w imporcie do UE, w przypadku gdy ocena oparta na dowodach dotyczących zagrożenia agrofagami i doświadczenie handlowe wskazują, że takie świadectwo nie jest konieczne. Wykaz owoców, dla których nie jest wymagane świadectwo fitosanitarne stanowi załącznik II do ww. Rozporządzenia 2018/2019.

Przepisy w zakresie jednolitych rozwiązań dotyczących urzędowych kontroli

Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2019/66 z dnia 16 stycznia 2019 r. ustala częstotliwość kontroli urzędowych określonych podmiotów profesjonalnych, tj.:

  • upoważnionych do wydawania paszportów roślin, określając także warunki zwiększenia oraz zmniejszenia tej częstotliwości; oraz
  • upoważnionych do znakowania drewnianych materiałów opakowaniowych (DMO) zgodnie z zasadami określonymi w Międzynarodowym Standardzie ds. Środków Fitosanitarnych (ISPM nr 15), ustalając również warunki zwiększenia częstotliwości kontroli.

 

Ww. Rozporządzenie 2019/66 ustala także częstotliwość kontroli:

  • określonych roślin, produktów roślinnych i innych przedmiotów pochodzących z obszaru wyznaczonego w związku z występowaniem agrofaga kwarantannowego; oraz
  • roślin wymagających zaopatrzenia w świadectwo fitosanitarne w imporcie do UE, na podstawie artykuły 73 Rozporządzenia 2016/2031.

Kontrole na granicach - nowe zasady

Zgodnie z nowymi zasadami w zakresie zdrowia roślin, które zaczną obowiązywać od 14 grudnia 2019 r., graniczna kontrola fitosanitarna będzie odbywała się w oparciu o system informatyczny TRACES. Do systemu tego część informacji obowiązkowo będzie wprowadzał podmiot, dlatego zachęcamy do zapoznania się z prezentacją omawiającą w skrócie zasady pracy w systemie TRACES. 

 

Szczegółowe informacje dostępne są tutaj: TRACES

Zasady rejestracji i paszportowania roślin

Zachęcamy do zapoznania się z prezentacją omawiającą podstawowe zasady rejestracji podmiotów profesjonalnych i zasady paszportowania roślin w oparciu o Rozporządzenie 2016/2031. Zasady te wejdą w życie w dniu 14 grudnia 2019 r. Dotychczasowe zasady w tym zakresie staną się nieobowiązujące lub zostaną zmienione w celu dostosowania ich do nowych zasad.

Pliki do pobrania

Zasady rejestracji podmiotów profesjonalnych i zasady paszportowania roślin w oparciu o Rozporządzenie 2016/2031

Laboratoria referencyjne Unii Europejskiej ds. agrofagów roślin

Przepisy Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 przewidują ustanowienie laboratoriów referencyjnych Unii Europejskiej ds. agrofagów roślin. Zadaniem tych laboratoriów będzie przede wszystkim zapewnienie jednolitości metodyk badawczych stosowanych przez laboratoria urzędowe, wyznaczonych w państwach członkowskich  zgodnie z art. 37 ust. 1 ww. rozporządzenia (UE) 2017/625.

 

Treść rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2018/631 z dnia 07.02.2018 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 poprzez ustanowienie laboratoriów referencyjnych Unii Europejskiej ds. agrofagów roślin dostępna jest tutaj.

Pliki do pobrania

Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2018/631 z dnia 7 lutego 2018 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 poprzez ustanowienie laboratoriów referencyjnych Unii Europejskiej ds. agrofagów roślin

Jednolite wzory paszportów roślin w UE

Nowe przepisy prawa odnoszące się do zasad wydawania paszportów roślin oraz paszportów roślin łączonych z etykietą materiału siewnego, zakładają ujednolicenie wzorów paszportów roślin, które będą obowiązywały w całej Unii Europejskiej. 

Rozszerzony zostanie wykaz gatunków i rodzajów roślin, w tym materiału siewnego oraz  produktów roślinnych i przedmiotów podlegających obowiązkowi zaopatrzenia w paszport roślin.  Najistotniejszą zmianą będzie wymóg dołączenia w paszporty roślin do wszystkich roślin przeznaczonych do sadzenia, w tym do określonych gatunków nasion, gdzie obecnie dotyczy to tylko ściśle określonych rodzajów/gatunków.  Wyjątkiem od tego wymogu będzie tylko bezpośrednia sprzedaż użytkownikom ostatecznym (tj. nieprofesjonalistę, którego działalność nie jest działalnością handlową, gospodarczą lub zawodową).


Szczegółowe przepisy w zakresie specyfikacji technicznej paszportów roślin oraz zasad ich łączenia z etykietami materiału siewnego: rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/2313 z dnia 13 grudnia 2017 r. określające specyfikacje dotyczące formatu paszportu roślin służącego przemieszczaniu na terytorium Unii oraz paszportu roślin służącego wprowadzaniu do strefy chronionej i przemieszczaniu w niej.

 

Co do zasady paszporty roślin powinny być  wydawane przez upoważnione do tego podmioty, pod nadzorem właściwego organu (art. 84  Rozporządzenia 2016/2031). Przewidziane jest odstępstwo od tej zasady, umożliwiające wydanie paszportów roślin przez właściwy organ. W art. 89 Rozp. 2016/2031 wskazano ogólne warunki, jakie należy spełnić, aby otrzymać upoważnienie do wydawania paszportów roślin, jednocześnie trwają prace nad przepisami, które określą szczegółowo te warunki (delegacja dla Komisji Europejskiej w art. 89 ust. 2).

 

Przypisy ze zdjęć druków paszportów:

  1. Słowa „Plant Passport” lub „Plant Passport – PZ” (Paszport roślin, Paszport roślin – strefa chroniona) oraz, w stosownych przypadkach, w jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej, mają być rozdzielone ukośnikiem.
  2. Nazwa(-y) botaniczna(-e) danego gatunku lub taksonu w przypadku roślin lub produktów roślinnych bądź w stosownych przypadkach nazwa danego przedmiotu oraz, opcjonalnie, nazwa odmiany.
  3. Dwuliterowy kod wskazany w normie ISO 3166-1-alfa-2 (1), o którym mowa w art. 67 lit. a) rozporządzenia (UE) 2016/2031, w odniesieniu do państwa członkowskiego, w którym podmiot zawodowy wydający paszport roślin jest zarejestrowany.
  4. Alfabetyczny, liczbowy lub alfanumeryczny krajowy numer rejestracyjny danego podmiotu zawodowego.
  5. W stosownych przypadkach, kod identyfikacyjny danej rośliny, produktu roślinnego lub innego przedmiotu.
  6. W stosownych przypadkach, niepowtarzalny kod kreskowy, kod QR, hologram, mikroprocesor lub inny nośnik danych, uzupełniający kod identyfikacyjny.
  7. W stosownych przypadkach, dwuliterowy kod wskazany w normie ISO 3166-1-alfa-2, o którym mowa w art. 67 lit. a) rozporządzenia (UE) 2016/2031, w odniesieniu do państwa członkowskiego pochodzenia.
  8. W stosownych przypadkach, nazwa(-y) danego państwa trzeciego/państw pochodzenia lub jego/ich dwuliterowy kod wskazany w normie ISO 3166-1 alfa-2.
  9. Nazwa(-y) botaniczna(-e) agrofaga kwarantannowego dla strefy chronionej lub, alternatywnie, kody konkretnie przypisane tym agrofagom, o których mowa w art. 32 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2016/2031.
  10. Informacje wymagane na potrzeby etykiety urzędowej dla nasion lub innego materiału rozmnożeniowego, o których mowa odpowiednio w art. 10 ust. 1 dyrektywy Rady 66/401/EWG, art. 10 ust. 1 dyrektywy Rady 66/402/EWG, art. 10 ust. 1 dyrektywy Rady 68/193/EWG, art. 12 dyrektywy Rady 2002/54/WE, art. 28 ust. 1 dyrektywy Rady 2002/55/WE, art. 13 ust. 1 dyrektywy Rady 2002/56/WE i art. 12 ust. 1 dyrektywy Rady 2002/57/WE, lub etykiety dla przedelitarnego, elitarnego lub kwalifikowanego materiału rozmnożeniowego, o których mowa w art. 9 ust. 1 lit. b) dyrektywy Rady 2008/90/WE.
Zgłoś błąd